پژوهشگران دانشکده شیمی دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، آقای دکتر محمد قلینژاد، خانم فاطمه آلوییان و خانم ستاره جعفرپور، در مقالهای با عنوان «Catalytic Applications of Nano-Prisms in an Aqueous Media(کاربردهای کاتالیزوری نانومنشورها در محیطهای آبی)، به بررسی ظرفیتهای این نانوساختارها در توسعه فرایندهای شیمیایی پایدار و سازگار با محیطزیست پرداختهاند.دکتر محمد قلینژاد، خانم فاطمه آلوییان و خانم ستاره جعفرپور، از پژوهشگران دانشکده شیمی دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان (IASBS)، مقاله مروری خود را با عنوان «کاربردهای کاتالیزوری نانومنشورها در محیطهای آبی» در نشریه Current Opinion in Green and Sustainable Chemistry به چاپ رساندهاند. این مقاله در سال ۲۰۲۶ به عنوان بخشی از ویژهنامه «روشهای سبز در شیمیِ آب» (جلد ۵۹، شماره ۱۰۱۰۶۷) منتشر شده است.این مقاله مروری با دعوت و ویراستاری پروفسور بروس اچ. لیپشوتز (دانشگاه کالیفرنیا، آمریکا)، شو کوبایاشی (دانشگاه توکیو، ژاپن) و توماس آر وارد (دانشگاه بازِل، سوئیس) تهیه شده است. این مطالعه به بررسی پتانسیل نانومنشورها به عنوان کاتالیزورهای کارآمد در سیستمهای آبمبنا برای شیمی سبز و پایدار میپردازد.
دکتر محمد قلینژاد، عضو هیئت علمی دانشکده شیمی دانشگاه، درباره موضوع این پژوهش اظهار کردند: «مسئله اصلی این پژوهش، توسعه کاتالیزورهای کارآمدی است که بتوانند در آب، بهعنوان یک حلال سبز، ارزانقیمت و سازگار با محیطزیست، مورد استفاده قرار گیرند و وابستگی صنایع شیمیایی به حلالهای آلی سمی و پرهزینه را کاهش دهند.»
ایشان هدف اصلی این پژوهش را ارائه تصویری جامع از ظرفیت نانومنشورها در فرایندهای کاتالیستی مبتنی بر آب عنوان کردند و افزودند: «نتایج این مطالعه نشان میدهد که این نانوساختارها میتوانند با افزایش بهرهوری فرایندهای شیمیایی، کاهش مصرف مواد خطرناک و ارتقای پایداری تولیدات صنعتی، نقش مؤثری در توسعه فناوریهای نوین ایفا کنند.»
به گفتهٔ ایشان، یکی از مهمترین یافتههای این پژوهش، عملکرد مطلوب نانومنشورها در محیطهای آبی است. سطح ویژه بالا، وجود لبهها و گوشههای فعال و امکان طراحی ترکیب فلزی این نانوساختارها، موجب شده است که در سنتز ترکیبات شیمیایی ارزشمند، حذف آلایندههای آبی و تبدیل ترکیبات زیانآور به محصولات کمخطر، بازده و سرعت بالایی از خود نشان دهند. این ویژگیها همچنین میتوانند به کاهش مصرف انرژی، کاهش استفاده از فلزات گرانبها و افزایش بهرهوری فرایندهای صنعتی منجر شوند.
ایشان در تشریح وجه تمایز این پژوهش نسبت به مطالعات پیشین اظهار کردند: «در حالی که بسیاری از تحقیقات پیشین بر نانوکرهها و نانومیلهها متمرکز بودهاند، این پژوهش بهطور اختصاصی نانومنشورها را بررسی کرده و نشان میدهد که هندسه منشوری این نانوساختارها با ایجاد تعداد بیشتری از سایتهای فعال کاتالیستی، میتواند کارایی فرایندهای شیمیایی و زیستمحیطی را افزایش دهد. همچنین ارتباط میان طراحی این نانوساختارها و نیازهای شیمی سبز و صنایع پایدار بهصورت نظاممند مورد تحلیل قرار گرفته است.»
عضو هیئت علمی دانشکده شیمی دانشگاه، درباره کاربردهای این پژوهش نیز گفتند: «نانومنشورها ظرفیت بالایی برای استفاده در صنایع شیمیایی، فناوریهای نوین و حوزه محیطزیست دارند. این نانوساختارها میتوانند در فرایندهای شیمیایی مبتنی بر آب، به کاهش مصرف حلالهای آلی سمی، کاهش هزینههای عملیاتی و کاهش اثرات زیستمحیطی صنایع کمک کنند. همچنین عملکرد بالای آنها در حذف رنگهای آلی، ترکیبات فنولی و آلایندههایی مانند بیسفنول A، زمینه توسعه فناوریهای پیشرفته تصفیه پساب در صنایع نساجی، رنگ، پلاستیک و پتروشیمی را فراهم میسازد.»
ایشان در پایان تأکید کردند: «این فناوری با حذف سریع آلایندههای خطرناک از منابع آبی، نقش مهمی در کاهش مخاطرات زیستمحیطی، بهبود کیفیت آب و توسعه فناوریهای سبز و پایدار در مقیاس صنعتی ایفا میکند.»
دوشنبه، ۵ مرداد ۱۴۰۵

طراحی شده توسط مرکز کامپیوتر دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان
IP:[216.73.217.122] مرورگر: Mozilla/5.0 AppleWebKit/537.36 (KHTML, like Gecko; compatible; ClaudeBot/1.0; +claudebot@anthropic.com)